Senin, 03 Juni 2013

LONTAR PURWO BUMI KAMULAN


LONTAR TATTWA PURWA BUMI KAMULAN

Purwa Bhumi Kamulan termasuk kelompok lontar Tattwa.

Lontar ini berisi ajaran tentang penciptaan dunia yang diuraikan secara mitologis. Seluruhajarannya bersifat Siwaistik. Pokok-pokok ajarannya sebagai berikut :oBhatara Bhatari adalah dua sumber kekuatan yang mula-mula ada. Darikekuatan yoga Bhatari terciptalah Dewata, Panca Resi, dan Sapta Resisebagai isinya dunia.o Pada tahap berikutnya barulah diciptakandunia. Gangga tercipta dari cucuran keringat. Samudra tercipta darigaram yang keluar dari badan. Prathiwi tercipta darigaram yangkeluar dari badan. Selanjutnya Sanghyang Dharma menciptakan"Mahapadma", Matahari, Bulan, Panca mahabutha dan Catur Pramana.oSetelah itu, Bhatari Uma merubah wujudnya sebagai Durga. Bulu-bulubadannya diciptakan sebagai Kala sumber kejahatan didunia. Dengankekuatan yoganya, Durga menciptakan semua isi samudra (ikan dsb.nya).oBhatari Guru kemudian turun ke bumi sebagai Bhatara Kala karenatertarik oleh kekuatan pandang Bhatari Durga. Dan dengan kekuatanyoganya Bhatara Kala menciptakan Kala. Manusia adalah santapan BhataraKala. Manusia yang disantap adalah :o Orang yang lahir pada wuku carik (wuku wayang).o Kadana Kadani (kembar siam)o Bersaudara Limao Tunggak Wareng (tus tunggal)o Unting-unting (?)o Uduh-uduh rare bajang (?)oSelanjutnya Bhatara Kala turun ke dunia membuat tempat pemujaan. Begitupula Brahma, Wisnu dan Iswara diperintahkan turun ke dunia. Brahmasebagai Brahmana. Wisnu sebagai Bhujangga. Iswara sebagai Resi.oBrahmana, Bhujangga dan Resi diberi tugas oleh Bhatara Kalamenghaturkan sesaji kepada dirinya dan Bhatari Durga dan meruwatsepuluh jenis kekotoran (manusia).o Itulah permulaan manusia memujaTuhan. Bhatara Kala dan Bhatari Durga tidak lagi menyantap manusia.Rupanya yang mengerikan kembali seperti semula sebagai Guru dan Uma,kembali ke Siwapada.

TERJEMAHAN

Om, Purwa Bhumi Kamulan (awal mula dunia).Yang Mulia Bhatari Uma, lahir dari pergelangan kaki Bhatara Guru.

Mula-mulayang ada adalah Bhatari, sebagai permaisuri Bhatara . BeryogalahBhatara dan beryoga pula Bhatari. Lahirlah para dewata, panca resi,sapta resi; Kosika, Sang Garga, Maitri, Kurusya, Sang Pratanjala Kosikapandai dalam hal padyargha, (dankemudian) dikutuk oleh Bhatara; Sanghyang Kosika lahir dari kulit. (Kemudian)Sang Garga lahir dari daging. Sang Maitri lahir dari otot. Sanghyang Kurusyalahir dari tulang. Sang Pratanjala lahir dari sumsum. Maka lengkaplah isinyadunia (Bhuwana), sebab telah diisi. Kemudian Bhatara dan Bhatari disuruhmembuat dunia, kemudian ia dinobatkan dan namanya sangat terkenal, dan kemudiandi kutuk oleh Bhatara.

Kosikapergi ke timur, berubah menjadi dengen. Sang Garga pergi ke selatan ,berubah menjadi harimau. Sang Maitri pergi ke barat berubah menjadiular. Kurusyapergi ke utara berubah menjadi buaya. Pratanjala pergi ke tengah , berubahmenjadikura-kura besar. Sang Pratanjala diutus turun membuat dunia. Berjalandengan tanpa teman, (karena) diutus oleh Bhatari (Uma), maka turunlahSang Pratanjala. Lalu menyembah dan mohon diri (ke hadapan) Bhatara danBhatari. Berdirilah ia di antara langit yang kosong. Tidak ada sesuatuyang tampak, tidak ada sesuatu yang bersuara. Maka pikiran Bhatarimenjadi hening, lalu mengeluarkan mentra-mentra untuk menciptakandunia, beserta isinya dunia, bersama dengan sang Pratanjala.

Keringatmengalir dengan deras membasahi badan. Kemudian jatuh menimpa Bhatari(Gangga), maka keluarlah Bhatari Gangga. Pada awal mulanya ketika itu,keringat Bhatari mengering, maka keluarlah garam dari badan yangrasanya sepat dan asin, jatuh menimpa Bhatari Gangga, lalu kelurlahBhatari Samudra; dilihatnyabadan Bhatari, keluarlah tanah dari badan, jatuh menimpa Bhatari Samudra,(maka) keluarlah Bhatari Prthiwi; (kemudian) dataran bumi menjadi melebar,berpayungkan hamparan langit yang lebar. Padaawal mulanya ketika itu, beliaukembali beryoga, mengucapkan mentra untuk membuat dunia.Dari yoga Sanghyang Dharma, keluarlah maha-padma, sebagai pelengkap dunia.Kemudian keluarlah matahari dan bulan sebagai penerang dunia; keluar gugusanbintang-bintang, sebagai hiasan pada dunia. (Kemudian) keluar Panca MahaBhuta,sebagai jiwanya dunia; (kemudian) keluar catur pramana (antara lain) apah,teja, bayu dan akasa. (Sehingga) jiwa anda bhuwana menjadi lengkap dan kuat;dan sekarang ketiga dunia (menjadi sempurna), oleh yoga beliau. Dipandanglah BhatariUma, setiap yang disentuh oleh Bhatari, ada putih, ada merah, ada kuning danada yang hitam.

LONTAR PURWO BUMI KAMULAN


LONTAR TATTWA PURWA BUMI KAMULAN

Purwa Bhumi Kamulan termasuk kelompok lontar Tattwa.

Lontar ini berisi ajaran tentang penciptaan dunia yang diuraikan secara mitologis. Seluruhajarannya bersifat Siwaistik. Pokok-pokok ajarannya sebagai berikut :oBhatara Bhatari adalah dua sumber kekuatan yang mula-mula ada. Darikekuatan yoga Bhatari terciptalah Dewata, Panca Resi, dan Sapta Resisebagai isinya dunia.o Pada tahap berikutnya barulah diciptakandunia. Gangga tercipta dari cucuran keringat. Samudra tercipta darigaram yang keluar dari badan. Prathiwi tercipta darigaram yangkeluar dari badan. Selanjutnya Sanghyang Dharma menciptakan"Mahapadma", Matahari, Bulan, Panca mahabutha dan Catur Pramana.oSetelah itu, Bhatari Uma merubah wujudnya sebagai Durga. Bulu-bulubadannya diciptakan sebagai Kala sumber kejahatan didunia. Dengankekuatan yoganya, Durga menciptakan semua isi samudra (ikan dsb.nya).oBhatari Guru kemudian turun ke bumi sebagai Bhatara Kala karenatertarik oleh kekuatan pandang Bhatari Durga. Dan dengan kekuatanyoganya Bhatara Kala menciptakan Kala. Manusia adalah santapan BhataraKala. Manusia yang disantap adalah :o Orang yang lahir pada wuku carik (wuku wayang).o Kadana Kadani (kembar siam)o Bersaudara Limao Tunggak Wareng (tus tunggal)o Unting-unting (?)o Uduh-uduh rare bajang (?)oSelanjutnya Bhatara Kala turun ke dunia membuat tempat pemujaan. Begitupula Brahma, Wisnu dan Iswara diperintahkan turun ke dunia. Brahmasebagai Brahmana. Wisnu sebagai Bhujangga. Iswara sebagai Resi.oBrahmana, Bhujangga dan Resi diberi tugas oleh Bhatara Kalamenghaturkan sesaji kepada dirinya dan Bhatari Durga dan meruwatsepuluh jenis kekotoran (manusia).o Itulah permulaan manusia memujaTuhan. Bhatara Kala dan Bhatari Durga tidak lagi menyantap manusia.Rupanya yang mengerikan kembali seperti semula sebagai Guru dan Uma,kembali ke Siwapada.

TEKS

Om purwa bhumi kamulan, padukaBhatari Uma; mijil saking limo-limo nira Bhatara guru. Mulaning hanaBhatari minaka somah Bhatara ; mayoga sira Bhatari.

Mijil tasira dewata, Panca Resi, Sapta Resi; Kosika, sang Garga, Maitri,Kurusya, sang Pratanjala. Kosika wikan padyargha, sinapa deningBhatara; mijil ta sang hyang Kosika, sakeng kulit sangkanira.

Mijilta sira sang Garga, sakeng daging sangkanira; mijil ta sira sangMaitri, sakeng otot sangkanira. Mijil ta sang hyang Kurusya, sakengbalung sangkanira, mijil ta sang Pratanjala, sakeng sumsum sangkanira.Genep isi ning bhuwana, apan sampun winastonan; ingutus ikang Bhatara,kalih lan sira Bhatari.

Kinon sira (ng) gawa loka, neher sirasinanmata, kang wikan patengranira, sina pa de Bhatara. Kosika mlesatmangetan, matemahan dadi dengen, sang Garga mlesat mangidul, matemahandadi sang mong.

Sang Maitri mlesat mangulon, matemahan dadi ula,Kurusya mlesat mangalor, matemahan dadi bwaya. Pratanjala mlesat (ring)madhya, matemahan hyang kurma raja, ingutus sang Pratanjala, tumurunmanggawe loka. LUmampah nda tan parowang, ingutus Bhatari Uma; deningpaduka Bhatari, tumurun sang Pratanjala. Neher amit anganjali, Bhataralawan Bhatari, angadeg sireng pantara, awang-awang uwung-uwung. Tanhananing sarwa katon, tan hana ning sarwa umung. Ahening cipta Bhatari,alekas anggawe loka, maka daging ing bhuwana, kalih lan sang Pratanjala.

Karingetakuyu-kuyu, adres titis ing sarira. Tumiba mangkeng Bhatari, mijil taBhatari gangga. Mulanira duk samana. Asat karinget Bhatari; metu uyahsaking awak, ginutuk ta sepet asin. Tumibeng Bhatari gangga, mijilBhatari samudra; dinulu awak Bhatari, metu lemah saking awak. TumibengBhatari samudra, mijil Bhatari prathiwi; sarimbag loning prathiwi,sa-payung lo ning akasa. Mulanira duk samana, mayoga ta sira muwah,alekas anggawe loka ......

Yoganira sanghyang Dharma mijil tekang maha padma, maka sesek ing bhuwana.Mijilta radtya wulan, maka suluh ing bhuwana; mijil lintang taranggana, makatulis ing bhuwana. Mijil panca maha Bhuta, maka urip ing bhuwana; mijilta catur pramana apah, teja, bayu akasa. Urip ing anda bhuwana sampunapasek; mangke punang jagat traya apan sampun sirayoga.

Lontar KAWISESAN I MACALING

Nomor: IIId. 1489/17.
Verzameld door: Kirtya
Ontv.:
Getikt: 30 Agustus 1940

(1b) OM AWIGHAM ASTU. Iki retuning I Macaling, ma., Om idep aku ratuning Macaling mawisėsa. Dėning paran-paran, lewih aku ring tengahin sagara, ulungguh aku ring gedong mas mapucak manik, tinampa aku dėning I Macaling, I Macaling katampa dėning gering, sarwaning gering, sarwaning ala, mahatur tekėning I Macaling, amara ring Madiapada, I Macalang tan mawėh, I Macalang kari a ngaturaken dėning ratun ingong, lunga I Macalang ka tengahing sagara, Bataranė di tengah ing sagara ratun I Macaling, ida magedong mas mapucak manik sakti ma wisėsea, tan kandap aku dėning watek mawarna ana dosaku watek mawarna swarnaning gering lara wisia sawarnaning wong anglėyak, sawarnaning melah, /sawarnaningg

(2a) pratiwi, sawarnaning api, sawarnaning suwung, sawarnaning sunia, sawarnaning langit, sawarnaning paran-paran, sami warnaku, apan aku I Dalemsakti ti tengahing sagara. I Dalem Macaling, kasembah aku dėning sarwa ala kabėh, ring sarwa galak, sarwa mandi kabėh, I Macalang malinggih ring Nusapada nga.
Nihan I Macaling, ngamel sarwa galak, sarwa ahėng, sarwa angker, sama nembah ring I Dalemsakti, ring tengah ing sangsara, apan aku weruh ring kita, sarwa ala kabėh, aku panguruan kita. Apan I Macaling, ratuning sakti kabėh, ratunng buta kabėh, ratuning kala kabėh, I Macaling maraga dėtia, irung kadi sumur bandung, nėtra kadi surya kembar, masiung aku sepaha depa, /siung apucak upas geringsing,

(2b) upas amanca warna, sarwa mangan; OM AM AM. aku ratuning macaling, OM nembah kita I Macaling tekėn a ku, apan a ku I Dalem Macaling, pada nembah kita sarwa macaling, OM SA BA TA A I NA MA SI WA YA. OM aku ratuning macaling, aku Dėwaning macaling, aku panembah kita, aku ratuning roga, danda upata gering lara wisia, pinaksa kabėh, pada nembah ring aku, apan aku ratuning gering, aku ratuning upas, aku angawė upas, apan aku ra tuning lėyak kabėh, aku ratuning buta kabėh, aku ratuning suku pat, aku ratuning suku ro,: OM wastu kita pada nembah ring aku, apan aku ratuning macaling, janma sakti tengahing sagara, OM aku angadet tengahing sagara, murub makatar-kataran,
(3a) urubku lewih sakti nganteg menėk, manganteg aku tuhun, sapa bani ring aku, sing mangalih rupanku teka urung, teka kukul dungkul. OM teka ngeb, sing kacunduk rubuh asih, OM SA BA TA A I NA MA SI WA YA, OM apan aku I Dalemsakti ring tengahing sagara, apan aku Dalem Macaling, ring tengahing sagara, aku ratuning Macaling, I Dukuh Jumpungan, I Renggan, nembah ring aku sangkan I Renggan, I Dukuh Jumpungan, I Macaling, makarya guminė tenget, pawėh I Dalem Macaling, aku angrėka bukit, sarwa ahėng, sarwa tenget, apan aku ratuning Macaling, alunguh aku ring tengahing sagara, magedong mas, mapucuk manik, aku magelung kurung, mañca kasuma, lewih aku sakti, makiter aku sarwa sanjata watek Dėwata Nawasanga, aku ra-

(3b) tuning macaling sakti aku luwih / tan kandap dėning satru kabėh, dėtia-danawa, pada nembah ring aku, salwiring sarwa galak, pada nembah ring aku, salwiring ala paling sarwa galak, salwiring marupa urung, salwiring marep dungkul, salwiring dėdė kriya upaya, ring aku pada kalebur geseng, muksa hilang, tan ana katon, salwiring lara roga teka tulak, salwiring keroda asih, salwiring lungid tikel, salwiring maupas punah, cabar geseng, salwiring gering upaya, pamala-pamali patuh, alas ahėng alas angker, gumi ahėng, gumi angkėr segara ahėng, sagara sangker, danu ahėng danu angker, apah ahėng, gunung angker, salwiirng ahėng, salwiring angker, teka patuh, OM sami rowng I Macaling, OM SA BA TA I NA MA SI WA YA,
(4a) OM aku ratuning Macaling,/ Bataranė di tengahing sagara, nga., makon i Macaling amatuhang guminė ajagat, sami pada patuh ingkup, teka patuh, OM manusa Dėwa sami pada patuh, pitra patuh, pama li patuh, sarwa galak, sarwaa aėng, sarwa angker, pada path, OM pangisining sagara, pa ngisining danu, pangisining buwana kabėh, sami pada patuh, teka patuh, OM SA BA TA I NA MA SI WA YA, OM gumi pepet, sagara makasagara pepet patuh, langit pepet patuh sami pada patuh, gumi Jawa, gumi Bali, pada patuh danawa pada patuhu, gumi jagat, pada patuh, yan tan pahidep kita nembah kita ring I Dalemsakti ring tengahing sagara, nga., Ratuning Macalang, nga.; Dalem tengahing sagara, I Macaling, I buta kala kumata-kumitip, kumedap-kumedip, /

LONTAR PIWELAS

IDENTITAS LONTAR

Judul : Piwelas

Lontar milik : Ida Rsi Bujangga, Gria Tegal Cangkring, Negara.

Jumlah lempir : 82 lempir

Ukuran Naskah : Panjang 25,5 cm; Lebar 3 cm

Dialihaksarakan oleh : I Gde Wayan Soken Bandana, S.S.,M.Hum.

Selesai diketik : 20 Maret 2009

ISI LONTAR

Piwelas adalah jenis lontar kediatmikan yang tergolong ilmu hitam. Piwelas adalah kata bahasa Bali yang berarti pengasihan. Lontar tersebut tidak hanya memuat aji pengasihan atau guna-guna, tetapi juga ilmu hitam yang lainnya, yaitu aji pengiwa dan pangliyakan.

Aji pengasihan atau guna-guna yang dimaksud adalah: 1) Piwelas Ni Rangdéng Dirah, 2) Piwelas Bhatara Ghana, 3) Piwelas Jarring Sutra, dan 4) Piwelas Kama Tantra.

Aji pangiwa dan pangliyakan yang dimuat dalam lontar tersebut adalah: 1) Kaputusan Bhatari Dhurga, 2) Kaputusan Siwa Sumdhang, 3) Kaputusan Batur Klika, 4) Waringin Mas, 5) Tumpang Wredha, 5) Brahma Sumeru, 6) Pangliyakan Kandhaphat, 7) Kaputusan Sang Hyang Aji Lawéyan, dan 7) Kaputusan Léyak Gundul.

Selain ajian-ajian tersebut, lontar yang diberi judul piwelas milik Ida Rsi Bujangga, Geriya Tegal Cangkring, Negara itu, juga memuat ajian-ajian yang lain, seperti: Pamancut Guna, Tungkub Buwana, Tutulak Pangraksa Jiwa, Paséwakan, Tutulak Sakti, Pametuwan Bhuta ring awak, Sasirep Kaputusan Maling Maguna, dan sebagainya.

PIWELAS

1a. Iti Piwelas Ni Rangdéng Dirah, úarana, sekar pulet, wé amangan, mantra: Ong segara mumbul, gunung rubuh, segara asat, gégér, gégér, gégér, prawatek déwata kabéh, gandharwa, gandharwi, paran sangkaning gégér, Ni Randéng Dirah, amasang guna wisésa, turun Sang Hyang Prajapati, Bhaþari Dhurga angetus atma jiwané si anu, lengleng bungeng si anu aningalin awak sariranku, aku masusupan ring surya candra, rahina sih, wngi sih, …(lontar putus)… Ni Rangdéng …

1b.Dirah apasang guna tandruh ring rat si anu, aku juga angen, Ong gento akasa osah si anu lawan ingsun, méré… (lontar putus), dén asih, Ong manik kresna Ni Rangdéng Dirah, mulaning asih, sida sih nama swaha.

Nyan Piwelas Bhaþara Ghana, úarana, sarining sekar, sipatakna ring alista, mantra: idhepaku smaranggana rumasuk ring awak sariranku, wanih sira andaluh Ki Bhaþara Smara, wanih sira andalu ingsun, pangawakku Bhaþara Ghana, aku andawut,…

2a. atma jiwané si anu, ring nétra marganira, mulih ring karnasula, marén si anu, aturu lawan ingsun, poma, poma, poma.

Iti Piwelas Jarring Sutra, ngaran, úarana, toyo, wéh inum, mantra: Ong thirthanku kumrenyes kidalaanga, masuking jaring sutra, saking ibu pretiwi, énak to ya pangrarawupaningulun, wésih tekén aku, si anu sih maring aku, tka kédep sidhi mandhi mantranku.

Jaran guyang, úarana … (lontar putus), 11, bidang, …

2b. …(tak terbaca), ulig wdakna, mantra: Ong wdakku luhuring akasa, tuntunen lawéné, papasanganing sora soré, suri suri, Sang Hyang Aditya kawuh runtuh, mnék aku ke swargan, tuwun aku ke gumi pretiwi, katinggalan aku baan Sang Hyang Widyadara Widyadari, genter pater gégér prawatek déwata kabéh, paran sangkaning gégér, Ki Jaran Guyang amasang guna, wastu sih Bhatara Hyang Asmara, Bhatara Hyang Asmari, putih tka uli kaja kangin, angbirakna atmané si anu, angétan, angidul, angulon…

3a. angalor, satus nawun si anu, lengleng tumingalin awak sariranku, tka buduh édan atiné si anu tumingalin awak sariranku, kédep sidhi mandi mantranku.